Αδυνάτισμα. Η μαγική λέξη που βρίσκεται τόσο συχνά στα χείλη και ακόμη πιο συχνά στη σκέψη εκατομμυρίων ανθρώπων στον κόσμο. Δηλαδή όχι και σε ΟΛΟ τον κόσμο, καθώς η συντριπτική πλειονότητα των κατοίκων της Γης λιμοκτονούν και έτσι κάθε άλλο παρά έχουν ανάγκη από … αδυνάτισμα!

Γιατί όμως το αδυνάτισμα είναι τόσο επιθυμητό; Δεν είναι μόνο λόγοι αισθητικής, αν και αυτοί δεν πρέπει να περιφρονούνται, καθώς η εμφάνιση ενός ατόμου έχει άμεση συσχέτιση με την κοινωνικότητά του, τις διαπροσωπικές και ακόμη τις επαγγελματικές του σχέσεις, με τις υπόλοιπες πλην του φαγητού απολαύσεις – και αυτές είναι πάρα πολλές – και στην τελική ανάλυση επηρεάζει άμεσα την ψυχολογική του κατάσταση.

Το αδυνάτισμα ενός ατόμου που έχει αποκτήσει περιττά κιλά, έχει απόλυτη σχέση με την υγεία του. Είναι ξεκάθαρη η συσχέτιση του Δείκτη Μάζας Σώματος (BMI) με την υγεία. Όσο κοκκαλιάρης είναι κανείς (BMI<20) ή όσο πιο παχύς είναι (BMI>25), τόσο αρρωσταίνει ευκολότερα και συνεπώς ζει λιγότερο…

Ξεχάστε τις δίαιτες που υπόσχονται γρήγορο αδυνάτισμα. Τέτοιου είδους αδυνάτισμα συνήθως σημαίνει απώλεια νερού από το σώμα και, το χειρότερο, απώλεια μυϊκής μάζας. Αδυνάτισμα σε μυϊκή μάζα, σημαίνει μεταξύ των άλλων μείωση του βασικού μεταβολισμού, δηλαδή μείωση των ημερησίων αναγκών σε θερμίδες, άρα οι θερμίδες που έχουμε συνηθίσει να προσλαμβάνουμε με την τροφή μας και τον τρόπο ζωής μας θα είναι ακόμη πιο πολλές από τις ανάγκες μας και θα παχαίνουμε ευκολότερα. Έτσι το αδυνάτισμα με μια τέτοια «θαυματουργή», αλλά εξαντλητική δίαιτα μερικών ημερών, διαδέχεται νέα αύξηση του βάρους, που συχνά φθάνει σε επίπεδα υψηλότερα, από αυτά στα οποία ήταν πριν. Φαινόμενο που περιγράφεται ως «ακορντεόν».

Για να επιτύχουμε σωστό, ασφαλές και πάνω απ’ όλα μόνιμα αποτελέσματα στο αδυνάτισμα πρέπει, αφού κατανοήσουμε τις αδρές αρχές που διέπουν τη φυσιολογία του μεταβολισμού σε σχέση με τα συστατικά της τροφής, να κάνουμε τέτοιες αλλαγές στον τρόπο διατροφής, ώστε να επιτύχουμε το αδυνάτισμα με τρόπο που το βάρος που θα χαθεί να είναι από το λιπώδη και όχι από το μυϊκό ιστό, να διατηρήσουμε και να αυξήσουμε την ενεργειακή κατανάλωση του οργανισμού και να ηρεμήσουμε τις ορμόνες (ινσουλίνη κ.λπ.) που ευνοούν την αύξηση και εμποδίζουν τη μείωση του σωματικού βάρους.

Τι γίνεται με την άσκηση; Συνιστάται η άσκηση για το αδυνάτισμα και ποια άσκηση είναι η πιο ενδεδειγμένη; Είναι σαφές πως η απάντηση δε μπορεί σε καμία περίπτωση να είναι γενική, αλλά εξαρτάται από την ηλικία του ατόμου, τη φυσική του κατάσταση, τις προηγούμενες συνήθειες και τον τρόπο ζωής του και ιδιαιτέρως από συν-νοσηρότητες που μπορεί να υπάρχουν (καρδιοπάθειες, μυοσκελετικές βλάβες κ.λπ.). Γενικά όμως δεν συνιστάται απότομη έναρξη εντατικής άσκησης, γιατί συνήθως κουράζει και καταλήγει να εγκαταλειφτεί το ίδιο απότομα, όσο απότομα άρχισε. Και το αδυνάτισμα αναβάλλεται για αργότερα… Αυτός είναι και ο κυριότερος λόγος για τον οποίο τα διάφορα όργανα γυμναστικής που αγοράζει κανείς στο σπίτι του, με τη σκέψη πως σε λίγες μέρες θα γίνει το ίδιο κούκλα ή το ίδιο μυώδης και φοβερός τύπος με αυτήν ή αυτόν που τα διαφημίζει στην τηλεόραση, γίνονται πολύ βολικές… κρεμάστρες για την κρεβατοκάμαρα! Έτσι αντί να γυμναστεί αυτός ή αυτή που τα αγόρασε, στερείται και την υποτυπώδη εκείνη άσκηση που θα έκανε ανοίγοντας τη ντουλάπα να βάλει τα ρούχα μέσα…

Η άσκηση παίζει καθοριστικό ρόλο, όχι μόνο στο αδυνάτισμα αλλά και στη ρύθμιση της υπέρτασης και της υπερλιπιδαιμίας. Είναι μάλιστα τόσο μεγάλη η σημασία της, ώστε μια ήπια άσκηση (γοργό περπάτημα 20-30 λεπτά 3-5 φορές την εβδομάδα) μπορεί να φέρει αποτελέσματα που δεν κατάφεραν να φέρουν συνδυασμοί δύο και τριών διαφορετικών φαρμάκων! Όταν κανείς θέλει να επιτύχει γρήγορο αδυνάτισμα, αυτό πρέπει να γίνεται κάτω από αυστηρή ιατρική παρακολούθηση, ώστε να προστατευθεί ο οργανισμός από ανεπιθύμητες συνέπειες. Σε αυτή τη φάση της γρήγορης απώλειας βάρους, δεν συνιστάται να προβαίνει το άτομο σε έναρξη νέας αθλητικής δραστηριότητας. Δεν είναι κάτι που επείγει τόσο πολύ. Μόλις αρχίσει το σωματικό βάρος και σταθεροποιείται, μπορεί να αρχίσει η άσκηση, όμως πάντα με γνώμονα να είναι τέτοια που δεν θα κουράσει και δεν θα τη βαρεθούμε.

Προσωπικά συστήνω σε όσους έχουν στο σπίτι τους διάδρομο άσκησης, να τον «επισκέπτονται» καθημερινά, αδιάφορο για πόσο πολλή ή λίγη ώρα. Απλά «δώστε την παρουσία σας». Έστω και ένα λεπτό, είναι πολύ καλύτερο από το τίποτε. Επίσης στην καθημερινότητα υπάρχουν άπειρες μικρές ασκήσεις που δεν πρέπει να υποτιμούμε: Το ανέβασμα ή ακόμη και το κατέβασμα μιας μικρής σκάλας, η μετάβαση με τα πόδια σε κάποιο κοντινό σημείο αντί να πάρουμε το αυτοκίνητο και άλλα πολλά. Τουλάχιστον στις περιπτώσεις αυτές δε μπορούμε να πούμε: «Δεν έχω χρόνο για να κάνω γυμναστική». Οι δραστηριότητες αυτές είναι ενταγμένες μέσα στο χρόνο που διαθέτουμε για όλα τα άλλα πράγματα που, έτσι κι αλλιώς κάνουμε. Και μην ξεχνάτε: Καμία άσκηση δεν είναι τόσο ασήμαντη, ώστε να μην την υπολογίζουμε…

Ηλίας Παπαζήσης, Γενικός Ιατρός

eurodiet